استاد دروس خارج فقه حوزه علمیه قم، با اشاره به دو بعد غدیر گفت: یک بعد غدیر، بعد تاریخی آن است که چهارده قرن پیش اتفاق افتاد و اجتماعی شکل گرفت و پیامبر اکرم بعد از بیان سخنانی علی علیه السلام را به عنوان ولی پس از خود معرفی فرمودند. وی افزود: جنبه تاریخی این رخداد اهمیت دارد و علمای زیادی در این باره تحقیق کرده اند و کتابهای متعددی نوشته اند، از جمله کتاب ده جلدی الغدیر تالیف علامه امینی که می کوشد واقعه غدیر را از نظر تاریخی به مخاطب خود بخصوص اهل سنت اثبات کند. اما مهمتر از صورت و جزئیات واقعه غدیر، محتوا و پیام آن، یعنی امامت است که متاسفانه مورد توجه قرار نگرفته و در این فرصت به برخی محورهای این موضوع مهم اشاره می کنم.
سروش محلاتی در بیان پیام نخست غدیر گفت: حکومت در افق امامت، هیچ گونه اصالتی ندارد و تنها به عنوان یک ابزار در خدمت تحقق عدالت است، اگر حکومت عدالت را محقق نکند، به تعبیر امیرمومنان ارزشش کمتر از کفشی پاره است.
وی درس دوم غدیر را این گونه تشریح کرد که: «نصب فرد به یک منصب صلاحیت نمی آورد، بلکه این شایستگی و صلاحیت است که اقتضای انتصاب را ایجاد می کند.» به گفته او علت شایستگی علی بن ابیطالب این نبود که در غدیر به امامت منصوب شد، بلکه چون شایسته ترین، عالمترین و توانمندترین فرد بود، به امر الهی به این جایگاه منصوب شد. کسان دیگری که شایستگی نداشتند، اگرچه به جای امیرمومنان منصب هم گرفتند، اما عملکردشان نشان داد، نصب شایستگی و صلاحیت نمی آورد.
استاد حوزه علمیه قم در بیان پیام سوم غدیر ادامه داد: درگیر گذشته بودن و توجه بیش از حد به تاریخ و غفلت از پیام اصلی، نه تنها فضیلت نیست، بلکه موجب اختلافات می شود. در موارد متعددی در نهج البلاغه، یاران حضرت علی(ع) از ایشان در مورد غصب خلافت می پرسند و حضرت در پاسخ، طرح این موضوع را بی جا و نامناسب و موجب انحراف از توجه به مساله روز یعنی جنگ با معاویه می داند.
وی چهارمین درس غدیر را اولویت نقش مردم در تعیین حاکم و حکومت برشمرد و گفت: در بیان علی(ع) حمایت و نظر مردم در این موضوع شرط است و خداوند با عالمان (نه فقط یک شخص) عهدی دارد که برای تحقق عدالت، به عنوان مهمترین ارزش اجتماعی و با اولویتی بیشتر از احکام شرعی و مناسک مورد توجه، باید در صحنه حضور پیدا کنند و بدون حضور مردم، حتی شایسته ترین فرد در سطح امیرمومنان هم سخاوتمندانه از حق خود برای حکومت می گذرد و قدرت را به اهلش وا می گذارد.
∎
دیدگاهی ثبت نشده است